پیکر عبدالاحد مومند، تنها فضانورد افغانستان، روز دوشنبه، ۱۵ سرطان، از آلمان به کابل منتقل شد. او ۳۱ جوزا، در سن ۶۷ سالگی، در شهر اشتوتگارت آلمان درگذشت. بر اساس برنامه اعلامشده، مراسم تشییع پیکر او پس از چاشت امروز در مسجد عیدگاه کابل برگزار میشود و سپس در تپه مرنجان به خاک سپرده خواهد شد.
عبدالاحد مومند در جدی ۱۳۳۷ در ولایت غزنی و در خانوادهای کشاورز متولد شد. او پس از پایان تحصیلات خود در افغانستان و اتحاد جماهیر شوروی سابق، به نیروی هوایی افغانستان پیوست و فعالیت حرفهای خود را در عرصه هوانوردی آغاز کرد.
مومند در سنبله ۱۳۶۷ بهعنوان عضو مأموریت فضایی «سایوز تیام-۶» به ایستگاه فضایی «میر» سفر کرد و نزدیک به ۹ روز را در فضا سپری کرد. او نخستین شهروند افغانستان و چهارمین مسلمان جهان بود که به فضا رفت و همچنین نخستین مسلمانی به شمار میرود که یک نسخه از قرآن کریم را با خود به فضا برد.
در جریان این مأموریت، عبدالاحد مومند در آزمایشهای علمی، پزشکی و زمینشناسی مشارکت داشت و از بخشهایی از افغانستان نیز تصویربرداری فضایی انجام داد. او همچنین از فضا با خانواده و مقامهای وقت افغانستان گفتوگو کرد و زبان پشتو را به یکی از نخستین زبانهایی تبدیل کرد که در فضا شنیده شد.
پس از پایان این مأموریت، مومند از سوی اتحاد جماهیر شوروی نشان «لنین» و عنوان «قهرمان اتحاد شوروی» را دریافت کرد. او در افغانستان نیز مورد تقدیر قرار گرفت و مدتی بعد به سمت معاون وزیر هوانوردی و گردشگری افغانستان منصوب شد.
با سقوط دولت داکتر نجیبالله و گسترش جنگهای داخلی، عبدالاحد مومند افغانستان را ترک کرد و در آلمان اقامت گزید. او در سالهای بعد نیز گاهبهگاه در برنامهها و نشستهای مرتبط با تاریخ فضانوردی و افغانستان حضور مییافت.
درگذشت عبدالاحد مومند، پایان زندگی شخصیتی است که نام او بهعنوان نخستین فضانورد افغانستان در تاریخ هوانوردی و فضانوردی این کشور ثبت شده است. مراسم تشییع و خاکسپاری او امروز در کابل برگزار خواهد شد.
نویسنده:سلیمه آرایی








