مقامهای آمریکایی روز جمعه اعلام کردند که یکی از فرماندهان گروه کتائب حزبالله عراق، که از گروههای نزدیک به جمهوری اسلامی ایران دانسته میشود، به اتهام برنامهریزی حملات در آمریکا، کانادا و اروپا بازداشت شده است. به گفته مقامهای آمریکایی، بخشی از این طرحها شامل حمله به اماکن یهودی بوده است.
کش پتل، مدیر افبیآی، اعلام کرد که محمد باقر سعد داود الساعدی، از مسئولان کتائب حزبالله عراق، مدتها تحت تعقیب بوده و به گفته او، در اقدامات تروریستی گسترده در سطح بینالمللی نقش داشته است.
آمریکا پیشتر کتائب حزبالله عراق را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار داده بود. این گروه طی سالهای گذشته مسئولیت چندین حمله پهپادی و موشکی علیه پایگاههای محل استقرار نیروهای آمریکایی در عراق و منطقه خاورمیانه را برعهده گرفته است.
وزارت دادگستری آمریکا بدون ارائه جزئیات دقیق درباره زمان و محل بازداشت الساعدی اعلام کرد که او به ایالات متحده منتقل شده و روز جمعه در برابر یک قاضی فدرال در نیویورک حاضر شده است. برخی رسانهها، از جمله شبکه ایبیسی نیوز، گزارش دادهاند که او در ترکیه بازداشت و سپس به مقامهای آمریکایی تحویل داده شده است.
در جلسه دادگاه، قاضی فدرال ۶ اتهام مرتبط با فعالیتهای تروریستی را علیه الساعدی مطرح و دستور بازداشت موقت او را صادر کرد. تاکنون اطلاعات اندکی درباره زندگی شخصی، تحصیلات و سوابق او منتشر شده است؛ موضوعی که درباره بسیاری از فرماندهان گروههای شبهنظامی عراقی نیز دیده میشود.
به گفته مقامهای آمریکایی، الساعدی و همدستانش دستکم ۱۸ حمله در اروپا و ۲ حمله در کانادا را طراحی و هماهنگ کردهاند. بر بنیاد این ادعاها، این حملات در واکنش به عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۲۸ فوریه، برابر با ۹ اسفند، برنامهریزی شده بودند.
وزارت دادگستری آمریکا همچنین به چندین حمله و اقدام به آتشسوزی علیه کنیسهها، فروشگاههای اسرائیلی و مراکز آموزشی یهودیان در شهرهایی مانند آمستردام و مونیخ اشاره کرده است. در یکی از این رویدادها، فردی به اتهام حمله با چاقو به ۲ مرد یهودی در لندن بازداشت شده و در انتظار محاکمه است.
مقامهای آمریکایی هنوز جزئیات دقیقی درباره نقش مستقیم الساعدی در این حملات ارائه نکردهاند، اما دادگاه به ویدیوهای تبلیغاتی منتشرشده در شبکههای اجتماعی وابسته به این گروه استناد کرده است. همچنین گفته میشود الساعدی در تماس تلفنی با یکی از ماموران مخفی افبیآی، درباره نقش خود و همدستانش در برخی حملات در اروپا و کانادا صحبت کرده است.
بر اساس اسناد دادگاه، این متهم همچنین تصاویر و نقشههایی از یک کنیسه مهم یهودیان در نیویورک و ۲ مرکز یهودی دیگر در لسآنجلس و آریزونا را در اختیار یک مامور مخفی قرار داده و خواستار انجام حمله به این اماکن شده بود. او در تماسهای تلفنی درباره استفاده از بمب دستساز نیز صحبت کرده، اما در نهایت هیچ حملهای انجام نشده است.
وزارت دادگستری آمریکا اعلام کرده است که الساعدی در گذشته با قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران ایران، همکاری نزدیک داشته است. قاسم سلیمانی در ژانویه ۲۰۲۰ در حمله هوایی آمریکا در نزدیکی فرودگاه بغداد کشته شد.
گزارشها همچنین نشان میدهد که سازمان اطلاعات بریتانیا پیشتر درباره فعالیتهای کتائب حزبالله تحقیق کرده و نسبت به برنامههای این گروه برای گسترش حملات در خاک آمریکا ابراز نگرانی کرده بود.
کتائب حزبالله عراق یکی از گروههای شبهنظامی شیعه در عراق است که پس از حمله آمریکا به این کشور و در فضای ناآرامیهای پس از سال ۲۰۰۳ شکل گرفت. این گروه از نزدیکترین گروههای عراقی به جمهوری اسلامی ایران و نیروی قدس سپاه پاسداران به شمار میرود.
این گروه حدود سال ۲۰۰۷ تأسیس شد و هدف اولیه آن مقابله با حضور نیروهای آمریکایی در عراق عنوان شده بود. کتائب حزبالله خود را بخشی از «محور مقاومت» معرفی میکند؛ مجموعهای از گروههای همسو با ایران در عراق، لبنان، سوریه، یمن و فلسطین.
آمریکا و شماری از تحلیلگران معتقدند این گروه از حمایت مالی، تسلیحاتی و آموزشی جمهوری اسلامی برخوردار است. در مقابل، مقامهای جمهوری اسلامی معمولاً این گروهها را «نیروهای مقاومت» مینامند، اما نقش مستقیم خود در هدایت آنان را بهصورت رسمی تأیید نمیکنند.
یکی از مهمترین رویدادهای مرتبط با این گروه، کشته شدن ابومهدی المهندس همراه با قاسم سلیمانی در حمله پهپادی آمریکا در بغداد بود. المهندس از چهرههای اصلی و از بنیانگذاران کتائب حزبالله به شمار میرفت.
با وجود آنکه کتائب حزبالله بهصورت رسمی یک حزب سیاسی محسوب نمیشود، اما نفوذ قابلتوجهی در ساختار امنیتی و سیاسی عراق دارد و با برخی جریانهای شیعه نزدیک به ایران همکاری میکند. منتقدان این گروه آن را دارای نفوذ گسترده نظامی و سیاسی در عراق میدانند، در حالی که حامیانش از نقش آن در مقابله با داعش و دفاع از عراق یاد میکنند.
نویسنده:سلیمه آریایی
