حمدالله محب، مشاور پیشین شورای امنیت ملی حکومت اشرف غنی، در یک پروژه فناوری فضایی در امارات متحده عربی سرمایهگذاری کرده است؛ اقدامی که همزمان با گسترش فعالیتهای شرکت «اوربیتورکس»، واکنشها و پرسشهایی را در فضای رسانهای افغانستان بهدنبال داشته است.
شرکت «اوربیتورکس» روز سهشنبه، ۵ می، اعلام کرد که حمدالله محب بهعنوان سرمایهگذار و رییس این شرکت، در دیدار با نیکولا نیمچینوف در مرکز «کیزاد» درباره همکاری های فضایی و پروژه های در حال توسعه گفتوگو کرده است.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، یکی از محورهای این گفتوگو پروژه منظومه ماهوارهای «آلتایر» بوده است؛ پروژهای که هزینه ساخت هر ماهواره آن بین ۲ تا ۱۰ میلیون دالر برآورد میشود. همچنین گزارش شده است که هزینه نهایی این طرح، با درنظر گرفتن پرتاب و عملیات، ممکن است به دهها یا حتی صدها میلیون دالر برسد.
شرکت «اوربیتورکس» این پروژه را بخشی از برنامه های توسعه فناوری فضایی و همکاریهای بینالمللی توصیف کرده است. با این حال، در افغانستان پرسشهایی درباره منشأ سرمایه و میزان شفافیت مالی این سرمایه گذاری ها مطرح شده است.
برخی منتقدان میگویند مقامهای پیشین حکومت افغانستان، از جمله حمدالله محب، در سقوط نظام جمهوریت نقش داشته اند و کشور را به طالبان واگذار کرده اند. به باور این منتقدان، حضور چنین چهره هایی در پروژه های بزرگ خارجی، در شرایطی که افغانستان با بحران اقتصادی، بیکاری و فقر گسترده روبهرو است، نیازمند وضاحت بیشتر درباره منابع مالی و نحوه سرمایهگذاری است.
منتقدان همچنین میگویند پس از سقوط حکومت پیشین، پرسشهایی درباره انتقال پول و دارایی های افغانستان مطرح شده است؛ اما حمدالله محب تاکنون بهگونه رسمی به این ادعاها و پرسش ها پاسخ نداده است.
این در حالی است که شرکت «اوربیتورکس» از گسترش همکاری با شرکای خارجی و توسعه پروژه های فضایی سخن میگوید، اما جزئیات دقیق مربوط به ساختار مالی، میزان سرمایهگذاری و سهم شرکای این پروژه تا کنون بهصورت عمومی منتشر نشده است.
نویسنده:سلیمه آریایی
